Көп нүктелердің орнына тиісті шылауларды қойып,салаластың түрлерінажыратыңыздар.
Көз алдай алады, . ол ойнай алады, . қорқыта алады, яғни оның тұрақты қалпына сирек кездесесің. Оспан өзінің берген уәдесінде тұра алмады, өзінің ойлағанындай шықпады. айқайлаған дауыс қатты естілді, ақырын естілді. Кешке ол жазуына кіріседі, теледидар көреді. Көктем келді, күн жылынды, жер көгерді. Сабыр түбі – сары алтын, сарғайған жетер мұратқа. Асығыс түбі – өкініш, асыққан – қалар ұятқа ( Абай ). Ол сенен үлкен, сен оны құрметтеуің керек. Әдемі айтқан сөзі менің жүрегімді тербетті, сөздің мән-мағынасы терең жатыр емес пе?!
Керекті шылаулар:Себебі, бірде, кейде, өйткені, сондықтан.
Сөйлемдерді өз тараптарыңыздан толықтырып,салалас құрмалассөйлемдердің түрлерін ажыратыңыздар.
1. Денсаулық – зор байлық, себебі
2. Байлық – мұрат емес, неге десеңіз
3. Бейнет түбі – зейнет, сондықтан
4. Кейде өмірден түңілесің, кейде
5. Бірде шаттана қуанасың, бірде
6. Біресе сырыңды маған айтасың, біресе
7. Қайғың болса, досыңа бар, өйткені
8. Ұрлық түбі – қорлық, себебі
Сөз өнері — өлеңде.
Ерінбеген етікші болады,
Ұялмаған өлеңші болады.
Қазаншының еркі өзінде,
Қайдан құлақ шығарса.
Әншейінде ауыз жаппас,
Той дегенде өлең таппас.
Түйеге мінген қазақ,
Төрт ауыз өлең біледі.
Елшіге өлім жоқ,
Өлеңшіге өкім жоқ.
Сүйреңдеген қызыл тіл
Сүйгеніңнен айырар;
Иә жаубетін қайырар. 3. Кірме сөздер дегеніміз тілімізге басқа тілден енген сөздер. Бір тілден екінші тілге сөздердің ауысып тұруы барлық тілдерге тән құбылыс. Сөздік құрамына басқа тілден сөз енбеген тіл жоқ десе де болады.Өз тарихында қазақ халқы көптеген елдермен қарым – қатынас жасап, аралас – құралас болғаны мәлім. Соның нәтижесінде араб, парсы, монғол, орыс тілдерінен қазақ тіліне көптеген сөздер кірген.
4.Өздік етіс
Қимылдың іс-әрекеттің орындаушысына, іс иесіне тікелей қатыстылығын білдіріп, әдетте сабақты етістіктерден -ын, -ін, -н жұрнағы жалғану арқылы жасалатын етістің түрі өздік етіс деп аталады. Мысалы: Таң атқанша тарандық (Махамбет)
Оқушылар ерте тұрып жуынды. Бала өзі киінді деген сөйлемдердегі тарану, жуыну, киіну қимылдары әрі белгі іс иесі (орындаушы) біз (тарандық), оқушылар (жуынды), бала (киінді) арқылы орындалып, әрі қимыл сол іс иесіне бағытталғанын білдіріп тұр.